146678: مشارکت با نصرانیان در ضیافت شام یک ماه پس از کریسمس


من به عنوان معلم در یک مدرسه‌ی اسلامی مشغول به کار هستم و اینجا معلم‌های دانمارکی غیر مسلمانی نیز همکار ما هستند. ما هر سال یک ماه پس از کریسمس در یک سالن جمع می‌شویم و ضیافتی به صرف غذا ترتیب می‌دهیم و برای این ضیافت غذای حلال و بدون مشروبات الکلی تهیه می‌کنیم. ما همیشه این گردهمایی را یک ماه یا بیشتر پس از کریسمس ترتیب می‌دهیم تا از شبهه‌ی مشارکت با آنان در اعیادشان خارج گردیم؛ آیا برای ما مسلمانان شرکت در این ضیافت جایز است، به ویژه آنکه خود ما در تهیه‌ی این غذا مشارکت کرده‌ایم؟

تم النشر بتاريخ: 2016-12-29

الحمدلله

اولا:

الله متعال خوردن غذای اهل کتاب را برای ما مباح و روا قرار داده، چه ما را به این غذا دعوت کرده باشند یا آنکه یک ضیافت یا هدیه یا مانند آن باشد که بر حسب نیاز یا بر اساس عادات و سنت‌های مردم پیش می‌آید. پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ نیز دعوت یهودیان را اجابت کرد و از غذای آنان میل نمود.

اما با این وجود چنین کاری نباید از روی موالات و دوستی صمیمی با آنان باشد، زیرا الله متعال می‌فرماید:

﴿يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ لاَ تَتَّخِذُواْ الْيَهُودَ وَالنَّصَارَى أَوْلِيَاء بَعْضُهُمْ أَوْلِيَاء بَعْضٍ وَمَن يَتَوَلَّهُم مِّنكُمْ فَإِنَّهُ مِنْهُمْ إِنَّ اللّهَ لاَ يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ﴾ [مائده: ۵۱]

(ای کسانی که ایمان آورده‌اید یهود و نصاری را دوستان [خود] مگیرید [که] بعضی از آنان دوستان بعضی دیگرند و هرکس از شما آنها را به دوستی گیرد از آنان خواهد بود؛ آری الله گروه ستمگران را هدایت نمی‌کند).

و می‌فرماید:

﴿يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَتَّخِذُوا بِطَانَةً مِنْ دُونِكُمْ لَا يَأْلُونَكُمْ خَبَالًا وَدُّوا مَا عَنِتُّمْ قَدْ بَدَتِ الْبَغْضَاءُ مِنْ أَفْوَاهِهِمْ وَمَا تُخْفِي صُدُورُهُمْ أَكْبَرُ قَدْ بَيَّنَّا لَكُمُ الْآيَاتِ إِنْ كُنْتُمْ تَعْقِلُونَ﴾ [آل عمران: ۱۱۸]

(ای کسانی که ایمان آورده‌اید از غیر خودتان [دوست و] همراز مگیرید [آنان] از هیچ نابکاری در حق شما کوتاهی نمی‌ورزند؛ آرزو دارند که در رنج بیفتید. دشمنی از لحن و سخنشان آشکار است و آنچه سینه‌هایشان نهان می‌دارد بزرگتر است. در حقیقت ما نشانه‌ها را برای شما بیان کردیم اگر تعقل کنید).

از شیخ بن باز ـ رحمه الله ـ پرسیده شد: «اگر مسلمان همراه با یک نصرانی یا دیگر کافران غذایی بخورد یا چیزی بنوشد، کارش حرام است؟ و اگر حرام است درباره‌ی این سخن الله متعال چه می‌گوییم که می‌فرماید:

﴿وَطَعَامُ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتَابَ حِلٌّ لَكُمْ وَطَعَامُكُمْ حِلٌّ لَهُمْ﴾ [مائده: ۵]

(و غذای کسانی که اهل کتابند برای شما حلال و غذای شما برای آنان حلال است)؟

ایشان پاسخ دادند:

«غذا خوردن با کافر اگر نیاز یا مصلحتی شرعی در آن وجود داشت حرام نیست؛ اما نباید آنها را به دوستی بگیری و بدون سبب یا مصلحت شرعی با آنها غذا بخوری و با آنان انس بگیری و بخندی. اما اگر حاجتی به آن بود مانند غذا خوردن همراه با مهمان یا برای دعوتشان به سوی الله و هدایشان به سوی حق یا دیگر اسباب شرعی، اشکالی ندارد.

مباح بودن غذای اهل کتاب معنایش این نیست که از آنان دوست و هم‌نشین بگیریم و نه اینکه بدون هیچ نیاز و مصلحت شرعی با آنها در غذا و نوشیدنی مشارکت کنیم. والله ولی التوفیق».

ثانیا:

جشن گرفتن عید کریسمس و دیگر اعیاد کفار و مشارکت با آنان در این جشن‌ها و تبریک گفتن به آنان جایز نیست. مراجعه نمایید به سوالات (947) و (145950).

از جمله مظاهر جشن گرفتن و عید قرار دادن: جمع شدن بر ضیافت غذا در این اعیاد یا تهیه‌ی غذا برای اهل آن است؛ چرا که اینها همه از جلوه‌های این اعیاد است همانطور که نزد خودشان و دیگران معروف می‌باشد.

اما به تاخیر انداختن موعد این ضیافت یا جلو انداختن آن به مدت یک ماه یا بیشتر و کمتر مادامی که برای عید مشرکان بوده و یا در عوض عدم اجتماع در آن روز انجام بگیرد، تغییری در حکم این کار ایجاد نمی‌کند.

شیخ الاسلام ابن تیمیه ـ رحمه الله ـ می‌گوید:

«عید اسم جنس است و هر روز یا هر مکانی که در آن جمع شوند و هر کاری را که در این مکان‌ها و زمان‌ها انجام دهند شامل می‌شود، بنابراین نهی فقط مربوط به خود اعیاد آنان نیست، بلکه هر زمان و مکانی که اصلی در دین اسلام ندارد و آن را بزرگ می‌دارند و هر کاری که در آن انجام می‌دهند در این نهی داخل است.

همینطور حریم عید، یعنی ایام قبل و بعد آن که به مناسبت این عید در این ایام کارهای انجام می‌دهند... حکمش همان است و انجام آن جایز نیست؛ زیرا ممکن است کسی از انجام این کارها در ایام عیدشان خودداری کند سپس به خانواده‌اش بگوید: این کارها را در این هفته یا ماهی دیگر برایتان انجام خواهم داد؛ حال آنکه عامل آن وجود عیدشان است و اگر [این عید] نبود چنین نمی‌کردند، و این نیز از مقتضیات مشابهت [به کافران] است. اما خانواده‌ی خود را به عید خدا و رسولش حواله دهد و در آن حقشان را چنان ادا کند که نگاهشان به دیگر [اعیاد و مناسبت‌ها] نباشد، پس اگر راضی نشدند آنکه خانواده‌اش را برای خداوند خشمگین سازد خداوند او و آنان را راضی خواهد ساخت» (اقتضاء الصراط المستقيم: ۲/ ۵ ـ ۶).

نتیجه آنکه: ضیافتی که درباره‌ی آن پرسیدید جایز نیست و نوعی مشارکت با نصرانیان در عید باطلشان به شمار می‌رود؛ فرقی نمی‌کند که مسلمانان این غذا را تهیه می‌کنند یا در تهیه‌ی آن شرکت می‌کنند، زیرا این حکم چنین کاری را تغییر نمی‌دهد، والله اعلم.

اسلام سوال و جواب
أضف تعليقا