Perşembe 10 Rebiüs-Sani 1442 - 26 Kasım 2020
Türkçe

Rüşvet ve faizle işlem yapan tarafla ortaklık yapmanın hükmü

Soru

Zengin bir adam işletilmesi için bir tüccara yüksek meblağda para verir. Fakat para veren kişi rüşvet ve faizle işlem yapmaktadır. Tüccar, işlettiği bu paradan dolayı günah kazanır mı?

Cevap metni

Allah’a hamd olsun.

Faiz, rüşvet, hırsızlık ve aldatma gibi yöntemlerle kazanç sağlayan kişinin parası şayet helal ve haram ile karışık ise bu kişiyle alışveriş yapmak, ortaklık yapmak caiz olmakla birlikte mekruhtur. Şayet ticaret yapılacak mal, haram olan kaynaktan elde edildiği bilinirse bu durumda ortaklık caiz olmaz ve onunla alışveriş yapılmaz.

İbn Kudame “El Muğni” (4/180) de şöyle dedi:

“Bir kimse, zalim bir yönetici gibi malında helal ve haram para olan kimseden bir şey satın alırsa; şayet satılan şeyin helal kaynaktan olduğu bilinirse alışveriş helaldir. Şayet haram kaynaktan olduğu bilinirse haramdır.. şayet hangi kaynaktan olduğu bilinmezse alışveriş mekruh olur Fakat alışveriş geçersiz olmaz. Çünkü helal olma ihtimali vardır. İster haram olan miktar az veya fazla olsun hüküm aynıdır… Ancak haram malın miktarı kadarınca şüphe değişkenlik gösterir.

Haşiye Kalyubi ve Umeyre (2/148) şöyle geçmektedir:

Mekruh olmakla birlikte zimmi, faiz yiyen ve varlığının çoğu haram olan kimselerle ortaklık geçerlidir.

Haşiye el Dasuki (3/277) şöyle denilmektedir: Malının çoğu helal olup az bir kısmı haram olan kimseyle tüm parasal muameleleri yapmak caizdir. İbn Kasım bu şekilde demiştir: Malının çoğu haram olup az bir kısmı helal olan kimseyle tüm parasal muameleleri yapmak mekruhtur.

Tüm varlığı haram olan kimseyle hiçbir mali muamele yapılmaz alışveriş yapılması caiz değildir.

İkincisi: Bu konuda size vacip olan husus; haramla işlem yapan kimseye nasihat etmek, tövbe etmesi ve haksız kazançlardan kurtulması için teşvik etmenizdir. Şüphesiz cennet hoş ve temizdir ancak temiz olanlar girer. Ayrıca bu kişiye haram ile gelişen vücudun sonu ateş olduğunu hatırlatmak gerekir.

En iyisini Allah bilir.

Kaynak: İslam Soru-Cevap Sitesi